Welke verzekeringen zijn verplicht voor een zzp’er? (2026)

Welke verzekeringen verplicht zzp zijn, da’s een vraag die veel freelancers te laat stellen, namelijk pas als ze hun eerste offerte insturen en de opdrachtgever om een verzekeringsbewijs vraagt. Of erger: pas als er iets misgaat. Als zzp’er heb je geen werkgever die claims opvangt, geen ziektewet als je uitvalt en geen WIA als je langdurig ziek wordt. Je regelt het zelf, of je draagt zelf de gevolgen.

Twee verzekeringen zijn in Nederland wettelijk verplicht voor elke zzp’er: de zorgverzekering en de WA voor je auto. Maar wie serieus onderneemt, heeft meer nodig. Een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB) is bij veel opdrachtgevers een harde eis. Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV) is voor kennisberoepen onmisbaar. En een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) is het vangnet dat je hoopt nooit nodig te hebben, maar enorm blij mee bent als het zover is.

In dit artikel vind je een compleet overzicht van alle verzekeringen verplicht zzp relevant zijn in Nederland, wat ze kosten, wie wat het beste kiest, en wat de stand van zaken is rond de verplichte AOV (BAZ) die eraan komt.

Dit lees je in dit artikel:

• Welke verzekeringen wettelijk verplicht zijn voor zzp’ers
• Welke verzekeringen je in de praktijk bijna altijd nodig hebt (AVB, BAV, AOV)
• Een eerlijke vergelijking van Insify en Centraal Beheer per verzekering
• Welke verzekeringen verplicht zijn per beroep of branche
• De laatste stand van zaken rond de verplichte AOV (BAZ) voor zzp’ers

Welke verzekeringen zijn wettelijk verplicht voor zzp’ers?

Eerlijk antwoord: niet veel. Maar “niet verplicht” betekent niet dat je er zonder kunt. Er zijn twee verzekeringen die je als zzp’er sowieso moet hebben, of je nu wil of niet.

1. Zorgverzekering

Elke inwoner van Nederland is verplicht een basiszorgverzekering af te sluiten. Dat geldt voor werknemers, studenten en dus ook voor jou als zzp’er. Hier is niets bijzonders aan, maar vergeet het niet zodra je de stap naar zelfstandig ondernemen zet. Zorg dat je polis ook je situatie als zelfstandige dekt.

2. WA-verzekering voor je voertuig

Rijd je zakelijk in een auto, bestelbus of met ander motorvoertuig? Dan ben je wettelijk verplicht een WA-verzekering (motorrijtuigensprakelijkheid) te hebben. Gebruik je je privéauto ook voor werk? Check dan of je privépolis zakelijk gebruik dekt. Veel polissen dekken dat standaard niet, en dat kan je bij schade heel duur komen te staan.

Niet verplicht, maar eigenlijk onmisbaar

Naast de wettelijk verplichte verzekeringen zijn er een paar die misschien niet op papier verplicht zijn, maar in de praktijk bijna altijd nodig zijn. Opdrachtgevers eisen ze, brancheorganisaties stellen ze verplicht, of je loopt gewoon te grote risico’s zonder.

Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)

De AVB beschermt je tegen schadeclaims door derden. Denk aan letselschade bij een klant, schade aan hun spullen, of waterschade nadat je per ongeluk een leiding raakt. Niet wettelijk verplicht, maar veel opdrachtgevers eisen hem wel voordat je aan de slag kunt. Bij Insify sluit je hem af vanaf €7,95 per maand, dagelijks opzegbaar en zonder advieskosten. Bij Centraal Beheer betaal je als consultant gemiddeld €9,40 per maand (bij €100.000 omzet, €250 eigen risico).

Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)

Werk je als consultant, IT’er, marketeer, coach of adviseur? Dan is de BAV de verzekering voor jou. Die dekt fouten in je werk die leiden tot financieel verlies bij een opdrachtgever. Een verkeerd advies, een fout in een rapport, een gemiste deadline met grote gevolgen. Bij Insify sluit je de BAV af vanaf €35,30 per maand, geen advies- of afsluitkosten, en je hebt dezelfde dag je verzekeringsbewijs. Voor sommige beroepen, zoals architecten en advocaten, is de BAV zelfs wettelijk verplicht via brancheorganisaties.

Wat is het verschil tussen AVB en BAV? Simpel: de AVB dekt tastbare schade (letsel, gebroken spullen). De BAV dekt puur financieel verlies door een beroepsfout. Veel zzp’ers in de dienstverlening hebben beide nodig.

Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)

Dit is misschien wel de belangrijkste verzekering voor zzp’ers. Als jij door ziekte of een ongeluk niet kunt werken, stopt je inkomen. Geen ziektewet, geen WIA. Alleen bijstand als je buffer op is. Een AOV voorkomt dat. Bij Centraal Beheer start de gemiddelde premie rond €90 per maand (bruto) voor een tijdelijke uitkeringsduur. Dat bedrag is fiscaal aftrekbaar, wat de netto kosten flink verlaagt. Bij Insify sluit je de AOV ook volledig online af, zonder opstartkosten.

Er komt een verplichte basisverzekering voor arbeidsongeschiktheid voor zzp’ers: de BAZ. De wet gaat naar verwachting pas in 2030 echt in, met een wachttijd van 2 jaar. De Raad van State uitte in december 2025 flinke kritiek op het wetsvoorstel. Behandeling in de Tweede Kamer staat gepland op 2 april 2026.

Wat nú al speelt: er komt een peildatum, waarschijnlijk in 2026. Wie vóór die datum al een particuliere AOV heeft, valt onder overgangsrecht en behoudt zijn eigen polis. Voorwaarden: de verzekering moet uitkeren bij arbeidsongeschiktheid, minimaal doorlopen tot je 55e, en op jouw naam staan (niet op naam van je bedrijf). Nu regelen is dus gewoon slim.

Verplichte verzekeringen per beroep of branche

Niet elke zzp’er heeft dezelfde verzekeringen nodig. Wat voor een freelance tekstschrijver geldt, werkt anders voor een zelfstandig architect of een zzp-verpleegkundige. Hieronder de meest voorkomende situaties, zodat je gelijk weet waar je staat.

IT, marketing en consultancy

Werk je als zelfstandige in de IT, marketing, strategie of consultancy? Dan is de combinatie van AVB en BAV bijna altijd verstandig. De AVB dekt schade aan spullen of personen op locatie. De BAV beschermt je als jouw advies, code of campagne leidt tot financieel verlies bij de opdrachtgever. Dat risico is in deze sectoren groter dan je denkt: een bug in productie, een campagne die de mist ingaat, een verkeerde datastrategie. Eén claim kan tienduizenden euro’s kosten.

Bouw, installatie en techniek

In de bouw en techniek is de AVB bij vrijwel elke opdrachtgever, hoofdaannemer of woningcorporatie een harde contracteis. Zonder bewijs kom je de bouwplaats niet op. De BAV is hier doorgaans minder relevant, omdat fouten in de bouw eerder leiden tot materiële schade dan tot puur financieel verlies. Let wel op: werk je ook als tekenaar, constructeur of adviseur in de bouw? Dan kan de BAV alsnog van toepassing zijn.

Zorg en welzijn

Als zzp-zorgprofessional, denk aan verpleegkundigen, fysiotherapeuten, psychologen of coaches, eisen zorginstellingen en ziekenhuizen standaard een combinatie van AVB en BAV. Soms is een minimale dekking zelfs contractueel vastgelegd. Werk je via een zorgplatform of detacheringsbureau? Check dan de raamovereenkomst, want de vereiste dekkingsbedragen lopen in de zorg regelmatig op tot €1 miljoen of meer per aanspraak.

Juridisch, financieel en vastgoed

Voor advocaten, notarissen, accountants en financieel adviseurs is de beroepsaansprakelijkheidsverzekering in veel gevallen wettelijk verplicht via de beroepsorganisatie of toezichthouder. Advocaten zijn verplicht via de Nederlandse Orde van Advocaten, financieel adviseurs via de Wft-vergunningsplicht. Controleer altijd de specifieke eisen van jouw beroepsorde.

Creatieve beroepen en vrije beroepen

Werkt je als fotograaf, ontwerper, videograaf of schrijver? Dan is de AVB handig, zeker als je bij klanten op locatie werkt of dure apparatuur meeneemt. De BAV is afhankelijk van je werkzaamheden. Lever je puur uitvoerend werk (foto’s, video, teksten) of geef je ook strategisch advies? Bij het laatste is een BAV snel relevant. Veel creatieven sluiten een gecombineerde AVB+BAV polis af bij Insify, simpelweg omdat het snel geregeld is en ze dagelijks kunnen opzeggen als een project afloopt.

Hoe pak je het in de praktijk aan?

Veel startende zzp’ers schuiven verzekeringen voor zich uit. Begrijpelijk, want je hebt al zat aan je hoofd als je net begint. Maar het is precies op dat moment dat het misgaat. Stel: je wint je eerste grote opdracht. De opdrachtgever stuurt een opdrachtbevestiging met in de kleine lettertjes de eis dat je een AVB hebt met minimaal €1 miljoen dekking. Je hebt niets. De opdracht gaat niet door, of je tekent en draait zelf op voor alles als er iets fout gaat.

Andersom werkt het ook: wie te snel een goedkope polis afsluit zonder de voorwaarden te lezen, denkt gedekt te zijn maar komt er bij een claim achter dat zijn specifieke activiteiten of beroepsfout er niet onder vallen. Neem dus even de tijd om het goed te doen. Hier is hoe:

• Stap 1. Kijk welke verzekeringen opdrachtgevers in jouw branche eisen. Dit staat vaak in de opdrachtomschrijving, algemene inkoopvoorwaarden of raamovereenkomst. Weet je het niet? Vraag het gewoon voor het tekenen.
• Stap 2. Sluit de AVB (en eventueel BAV) af vóór je eerste opdracht. Bij Insify heb je het binnen 2 minuten geregeld en dezelfde dag nog je verzekeringsbewijs in je mailbox. Handig als een opdrachtgever het snel nodig heeft.
• Stap 3. Denk na over de AOV. Je kunt de premie fiscaal aftrekken als ondernemer voor de inkomstenbelasting, wat de netto kosten flink verlaagt. Bij Centraal Beheer plan je desgewenst een gratis oriëntatiegesprek. Geen verkooppraatje, gewoon uitleggen wat past bij jouw situatie.
• Stap 4. Verwerk je verzekeringskosten netjes in je boekhouding. Met e-Boekhouden of Moneybird is dat eenvoudig: maak een kostenpost aan onder ‘verzekeringen’ en koppel de automatische incasso aan je bankkoppeling. [Interne link: e-Boekhouden review op dixxo.nl]
• Stap 5. Doe jaarlijks een polischeck. Ben je gegroeid in omzet? Nieuwe activiteiten erbij? Dan kan je dekking te laag zijn geworden. Vijf minuten per jaar, en je weet dat het nog klopt.

Tip: de premie van je AOV is fiscaal aftrekbaar als je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting. Dat geldt niet automatisch voor elke zzp’er, alleen voor wie aan het urencriterium voldoet (minimaal 1.225 uur per jaar). Check je status via de ondernemerscheck van de Belastingdienst.

Conclusie: dit moet je als zzp’er minimaal geregeld hebben

Twee verzekeringen zijn wettelijk verplicht voor elke zzp’er in Nederland: de zorgverzekering en de WA voor je auto. Maar wie serieus onderneemt, stopt daar niet. De AVB is bij de meeste opdrachtgevers een contracteis en kost je als je hem niet hebt al snel een opdracht. De BAV is onmisbaar zodra jouw werk bestaat uit advies, kennis of ontwerp. En de AOV is het vangnet dat je als zzp’er simpelweg nodig hebt, want niemand anders regelt dat voor je.

De keuze tussen Insify en Centraal Beheer is geen kwestie van beter of slechter. Insify is snel, transparant en flexibel. Fijn als je morgen een opdracht hebt en snel een bewijs nodig hebt. Centraal Beheer is breder, persoonlijker en geschikt voor wie meer wil dan een standaardpolis. Zeker bij de AOV loont het om even de tijd te nemen en de voorwaarden goed te vergelijken. Want de voorwaarden bepalen of je uitkering krijgt, niet de premie.

Verzekeren voelt als geld weggooien. Tot het een keer niet zo is.